آب
اين ماده 95% حجم يك محيط كشت را تشكيل مي دهد جهت تهيه آب لازم در ساختن محيط كشت روشهاي زير استفاده مي شود:
– تقطير
2-1- يونيزاسيون: ( تجمع ميكرو ارگانيسم ها در لايه رزين موجود دراستون يونيزه )
3-1-1- اسمز معكوس: هنگام نياز به مقادير بالاي آب از اين روش استفاده مي شود. (عدم خارج سازي مواد با وزن مولكولي كم)
ذخيره سازي: نگهداري در ظروف پلاستيكي و نه شيشه اي ( به علت آزاد سازي سديم و آرسنيك و سرب) عدم نگهداري براي مدتهاي طولاني ( امكان جذب گاز)
اكسين
مهمترين اكسين طبيعي و اولين هورمون مورد استفاده در كشت بافت IAA مي باشد.
عوامل اصلي تجزيه كننده: نور و حرارت
به طور مثال در مرحله سترونسازي محيطهاي غذائي در مدت 20 دقيقه حدود 40% آن تخزيب مي شود.
امروزه در صورت نياز به استفاده از IAA از فرمهاي متصل Conjugate آن مانند IAA- SP يا ايندول استيك اسپارتا استفاده مي شود.
اكسين هاي ديگر ايندول بوتيريك اسيد. NAA نفتالين استيك اسيد و تو- فوردي 2, 4- Di chlor Phenoxy Acetic Acid
IBA در برابر گندزدائي محيط توسط اتوكلاو مقاومتر از IAAو شباهت بسيار زياد با فعاليت IAA دارد و يكي از پر مصرفترين اكسين ها در ريز افزوني بوده و مقاوم به تجزيه نوري و حرارتي است.
اكسين 2,4-D بيشتر به منظور توليد كالوس در كشت سلول و تحريك بافت به توليد جنين هاي غير جنسي بكار مي رود. اين ماده قويترين اكسين مصنوعي است و قدرت آن حدود 12 برابر IAA مي باشد.
سيتوكنينها:
مهمترين وظايف :
تحريك تقسيم سلولي
تعديل غلبه انتهائي و اندام زائي
در ريز افزوني و كشت بافت از سيتوكنينها به منظور افزايش تقسيم سلولي در بافتهاي كالوس و كشتهاي سلولي و توليد جوانه هاي نابجا مي باشد.
در ريز افزوني و كشت جوانه هاي انتهايي ، پرآوري شاخه هاي جانبي Axillary shoot proliferation توسط خنثي سازي اثر غلبه انتهايي مي باشد.
Benzlamino- purine BA مصنوعي
Isopenteny1- Adenine 2IP طبيعي
Kinetin مصنوعي
Zeatin طبيعي
اتيلن
افزايش اتيلن:
عوامل فيزيكي : استرسها بخصوص استرس غرقابی
عوامل شيميايي : اكسينها، كينتين، Co2 و كلسيم
عوامل بازدارنده :
كبالت ، آبسيزيك اسيد، پلي آمينهاي AgNo3
- قند
منبع انرژي به علت عدم انجام عمل فتوسنتز
حفظ تعادل فشار اسمزي
تاثير بر مورفوژنز وتمايز مثل تشكيل عوامل آوندي يا نياز شديد جنين در طول رشد.
مهمترين قندهاي مورد استفاده عبارتند از : ساكارز، گلوكز ، فروكتوز
ساكارز در اثر اتوكلاو به دو مونوساكاريد گلوكز و فروكتوز تبديل مي شود.
آگار:
اين ماده نوعي پلي ساكاريد حاصل از جلبكهاي دريائي مي باشد.
حاوي مقاديري سديم و مس كه به محيط آزاد مي شود.
مقدار مورد استفاده 8/0% - 5/0
قابليت جذب دسته اي از مواد محيط كشت مثل سيتوكنينها
بستگي ژلاسيون آن به مقدار pH محيط
معروفترين آگار مورد استفاده
ساير جانشينان آگار:
ژلريت: پلي ساكاريد آنيوني حاوي كلوكورونيك اسيد، رامنوز و گلوكز مقدار مورد استفاده در كشت بافت 2/0%
آلژينات : مورد استفاده در كشت پروتوپلاست
P200: نوعي پليمر ، مصنوعي ( پلي اكريل آميد)
CCA: نوعي تركيب كريستالي سلولزي كه بيشتر در تشكيل ريشه استفاده مي شود. نوعي پليمر نشاسته اي با مقادير gr/ lit 12 بدون نياز به حرارت از مشتقات آگار.